Nie tylko krem z filtrem. Te produkty mogą pomóc chronić skórę przed słońcem

Pomidory, tłuste ryby, zielona herbata i warzywa bogate w beta-karoten mogą wspierać naturalne mechanizmy obronne skóry przed promieniowaniem UV. Specjaliści podkreślają jednak, że nawet najlepiej skomponowana dieta nie zastąpi codziennej ochrony przeciwsłonecznej i stosowania kremów z filtrem SPF.

Nie tylko krem z filtrem. Te produkty mogą pomóc chronić skórę przed słońcem
Autor: getty/ Getty Images Nie tylko krem z filtrem. Te produkty mogą pomóc chronić skórę przed słońcem

Czy dieta może wspierać ochronę skóry przed słońcem? Pomidory, tłuste ryby, zielona herbata, beta-karoten i witamina C mogą ograniczać stres oksydacyjny wywołany promieniowaniem UV. Dermatolodzy podkreślają jednak, że żaden produkt spożywczy nie zastąpi codziennego stosowania kremów z filtrem SPF 30 lub SPF 50.

Opalanie – jak opalanie wpływa na naszą skórę

Pomidory na skórę. Likopen może wspierać ochronę przed promieniowaniem UV

Ochrona przeciwsłoneczna zaczyna się od stosowania odpowiednich kosmetyków, ale coraz więcej badań analizuje również zależność między dietą a zdrowiem skóry. Część składników odżywczych może ograniczać stres oksydacyjny wywołany przez promieniowanie UV, wspierając naturalne mechanizmy obronne organizmu. Szczególne zainteresowanie budzi likopen – karotenoid obecny przede wszystkim w pomidorach. Związek ten neutralizuje reaktywne formy tlenu powstające pod wpływem ekspozycji na promieniowanie ultrafioletowe.

„Suplementacja karotenoidami pochodzącymi z pomidorów doprowadziła do istotnego zmniejszenia rumienia wywołanego promieniowaniem UVB i wiązała się z mniejszym stanem zapalnym w porównaniu z grupą placebo” – informuje Annette Czernik, dermatolożka. Analiza obejmująca wiele badań wykazała, że produkty bogate w likopen wiążą się z mniejszym zaczerwienieniem skóry po ekspozycji na słońce, większą gęstością skóry oraz wyższym progiem występowania oparzeń słonecznych. „Likopen zmniejsza markery stresu oksydacyjnego i ogranicza fotostarzenie skóry” – podkreśla Rosanne Paul, dermatolożka i wykładowczyni Case Western Reserve University.

Specjaliści zwracają uwagę, że likopen lepiej przyswaja się z produktów poddanych obróbce termicznej. Pomidory na skórę mogą działać skuteczniej, gdy są spożywane z dodatkiem zdrowych tłuszczów, takich jak oliwa z oliwek, awokado czy tłuste ryby.

Ryby na skórę i kwasy omega-3 wspierają barierę ochronną

Tłuste ryby morskie, takie jak łosoś, makrela, sardynki czy pstrąg, dostarczają kwasów omega-3, które uczestniczą w regulacji procesów zapalnych zachodzących w organizmie. „Kwasy omega-3 mogą osłabiać reakcję zapalną skóry wywołaną promieniowaniem UV. Wspierają również barierę ochronną skóry i mogą przyczyniać się do poprawy jej kondycji” – wyjaśnia Annette Czernik. Łosoś zawiera dodatkowo astaksantynę – silny przeciwutleniacz należący do grupy karotenoidów.

„Astaksantyna obecna w łososiu może chronić przed fotostarzeniem wywołanym promieniowaniem UVA oraz uszkodzeniami skóry związanymi z promieniowaniem UVB” – zaznacza Rosanne Paul. Badacze analizują również wpływ astaksantyny na aktywność enzymu MMP-1 odpowiedzialnego za rozpad kolagenu. Dzięki temu regularne spożywanie tłustych ryb może wspierać utrzymanie elastyczności skóry.

Beta-karoten, witamina C i zielona herbata a zdrowie skóry

W codziennej diecie nie powinno zabraknąć kolorowych warzyw i owoców. Marchew, dynia, bataty oraz zielone warzywa liściaste dostarczają beta-karotenu, luteiny i innych karotenoidów. „Beta-karoten, luteina i pozostałe karotenoidy to silne przeciwutleniacze, które mogą ograniczać uszkodzenia skóry związane ze stresem oksydacyjnym wywołanym przez promieniowanie UV” – wskazuje Tanya Kormeili, dermatolożka. Produkty bogate w witaminę C na skórę, takie jak papryka, owoce cytrusowe czy borówki, wspierają syntezę kolagenu i pomagają neutralizować wolne rodniki.

Wśród produktów na zdrową skórę wymieniana jest również zielona herbata. Zawarte w niej katechiny wykazują właściwości przeciwzapalne i antyoksydacyjne. „Polifenole obecne w zielonej herbacie mogą ograniczać zaczerwienienie skóry wywołane promieniowaniem UV” – podaje Michael Christopher, dermatolog i specjalista dermatoskopii. Tanya Kormeili dodaje, że katechiny, w tym galusan epigallokatechiny, należą do związków wspierających naturalną ochronę skóry. Dotychczas nie ustalono jednak, jaka ilość zielonej herbaty jest potrzebna do osiągnięcia takiego efektu.

Dieta a zdrowie skóry. Czego unikać i jak chronić skórę przed słońcem?

Eksperci podkreślają, że żaden produkt spożywczy nie zapewnia ochrony porównywalnej z kremami przeciwsłonecznymi. Jednocześnie dieta bogata w wysoko przetworzoną żywność i nadmiar cukrów prostych może przyspieszać fotostarzenie skóry. „Przewlekły stan zapalny wiąże się z przedwczesnym starzeniem się skóry i pogorszeniem jej funkcji. Nadmierne spożycie cukru może nasilać proces glikacji, który wpływa na utratę elastyczności skóry i pojawianie się widocznych oznak starzenia” – wyjaśnia Rosanne Paul. Jak chronić skórę przed słońcem? Dermatolodzy zalecają codzienne stosowanie preparatów o szerokim spektrum działania z filtrem co najmniej SPF 30. „Osobiście preferuję SPF 50, ponieważ większość osób nakłada zbyt małą ilość kremu” – przyznaje Michael Christopher.

Specjaliści przypominają również o ponownym nakładaniu preparatu co dwie godziny, noszeniu odzieży z filtrem UV, okularów przeciwsłonecznych i kapeluszy oraz unikaniu solariów. „Najskuteczniejszą metodą ochrony jest podejście wielowarstwowe: odzież z filtrem UPF, nakrycie głowy, okulary przeciwsłoneczne, przebywanie w cieniu i stosowanie kremu z filtrem na odsłonięte partie ciała” – podsumowuje Michael Christopher.