- Nawet niewielkie ilości żywności ultraprzetworzonej mogą negatywnie wpływać na naszą zdolność koncentracji uwagi.
- Międzynarodowe badania wykazały, że ten szkodliwy efekt dotyczy nawet osób, które ogólnie stosują zdrową dietę.
- Naukowcy ostrzegają, że częstsze spożycie takich produktów wiąże się również ze wzrostem ryzyka wystąpienia czynników ryzyka demencji.
Ukryty wróg koncentracji w naszej diecie
Najnowsze międzynarodowe badania rzucają nowe światło na wpływ tego, co jemy, na kondycję mózgu. Okazuje się, że nawet niewielkie ilości żywności ultraprzetworzonej mogą znacząco pogarszać koncentrację uwagi i spowalniać przetwarzanie informacji. Co więcej, ten negatywny wpływ dotyczy nie tylko osób, które na co dzień spożywają dużo niezdrowych produktów, ale również tych, którzy ogólnie stosują zdrową i zbilansowaną dietę.
Takie wnioski płyną z analizy danych ponad 2100 Australijczyków w średnim i starszym wieku, przeprowadzonej przez naukowców z Monash University i Deakin University w Australii oraz z Universidade de Sao Paulo w Brazylii. Odkrycie to rodzi poważne obawy o ukryte koszty zdrowotne, które ponosimy, sięgając po wysoko przetworzone jedzenie, często nie zdając sobie sprawy z jego potencjalnych konsekwencji dla naszego umysłu.
Artykuł na ten temat zamieściło czasopismo "Alzheimer's & Dementia: Diagnosis, Assessment & Disease Monitoring".
Nawet paczka chipsów robi różnicę
Dr Barbara Cardoso z Monash University, główna autorka badania, podkreśla, że wyniki dostarczają kolejnych dowodów na związek między żywnością wysokoprzetworzoną a gorszą kondycją mózgu.
Aby lepiej zobrazować skalę problemu, badaczka wskazuje, że dzienny wzrost spożycia żywności ultraprzetworzonej o zaledwie 10 procent można porównać do dodania standardowej paczki chipsów do codziennego menu. "Na każde 10-procentowe zwiększenie spożycia żywności ultraprzetworzonej zaobserwowaliśmy wyraźny i mierzalny spadek zdolności koncentracji - wyjaśniła dr Cardoso. - Przekładało się to na istotnie niższe wyniki w specjalnych testach poznawczych, które mierzą uwagę wzrokową i szybkość przetwarzania informacji".
Czym jest żywność ultraprzetworzona?
Żywność ultraprzetworzona (UPF) to produkty, które przeszły intensywną obróbkę przemysłową. Różnią się one od żywności świeżej lub minimalnie przetworzonej.
Do tej kategorii zaliczamy między innymi:
- bezalkoholowe napoje butelkowane
- pakowane słone przekąski
- gotowe posiłki
W badaniu wyliczono, że uczestnicy zaspokajali około 41 procent dziennego zapotrzebowania na kalorie właśnie produktami ultraprzetworzonymi, co jest zbliżone do średniej dla Australii, wynoszącej 42 procent.
Zdrowa dieta nie chroni przed wszystkim
Jednym z najważniejszych i najbardziej zaskakujących ustaleń badania było to, że negatywny wpływ na koncentrację uwagi zaobserwowano niezależnie od ogólnej jakości diety badanych osób. Nawet uczestnicy, którzy na co dzień stosowali zdrową dietę śródziemnomorską, odnotowali taki sam związek między większym spożyciem żywności ultraprzetworzonej a spadkiem koncentracji.
Według naukowców sugeruje to, że kluczową rolę odgrywa sam poziom przetworzenia żywności. "Intensywna obróbka często niszczy naturalną strukturę produktów i wprowadza do nich potencjalnie szkodliwe substancje, takie jak sztuczne dodatki czy chemikalia używane w przemyśle spożywczym" - dodała dr Cardoso.
Połączenie z czynnikami ryzyka demencji
Naukowcy odkryli również, że wyższe spożycie żywności wysokoprzetworzonej wiązało się ze wzrostem występowania znanych czynników ryzyka demencji. Wśród nich wymieniono takie schorzenia, jak otyłość i wysokie ciśnienie krwi - które na szczęście można leczyć, dbając w ten sposób o długoterminowe zdrowie mózgu.
Badanie nie wykazało wprawdzie bezpośredniego związku między spożywaniem żywności wysokoprzetworzonej a pogorszeniem zdolności pamięciowych. Badacze zauważają jednak, że uwaga jest jedną z podstawowych funkcji naszego umysłu. Odgrywa kluczową rolę w nauce, rozwiązywaniu problemów i wielu innych zadaniach intelektualnych.
Skoro koncentracja jest fundamentem tak wielu procesów myślowych, jej spadek może być ważnym, wczesnym sygnałem ostrzegającym o ryzyku poważniejszych zmian w funkcjonowaniu poznawczym, podsumowali autorzy pracy.
