Kawa na czczo może działać intensywniej, ponieważ kofeina szybko wchłania się w żołądku. U części osób pojawiają się kołatanie serca, drżenie, ból głowy, nudności lub dyskomfort żołądkowy. Znaczenie ma także sposób parzenia kawy, zwłaszcza przy kawie niefiltrowanej.
Kawa na czczo a organizm. Dlaczego kofeina działa intensywniej?
Według najnowszego raportu National Coffee Data Trends, przygotowanego przez National Coffee Association, 66 proc. dorosłych Amerykanów pije kawę każdego dnia. Dla wielu z nich filiżanka kawy jest pierwszym wyborem po przebudzeniu, zanim zjedzą jakikolwiek posiłek. Kawa bywa utożsamiana głównie z kofeiną, ale jej skład jest znacznie bardziej złożony. Zawiera wiele różnych związków chemicznych, a ich proporcje zależą między innymi od pochodzenia ziaren oraz sposobu parzenia. „Kawa jest zwykle utożsamiana z kofeiną, ale w rzeczywistości składa się z wielu różnych substancji, a jej wpływ na organizm zależy od kilku czynników” – wyjaśnia dr Brunilda Nazario.
Najbardziej aktywnym i najlepiej poznanym składnikiem kawy pozostaje kofeina. To ona odpowiada za poranne pobudzenie, zwiększenie czujności i uczucie energii po przebudzeniu. Działa przede wszystkim na mózg, ale nie ogranicza się wyłącznie do układu nerwowego, ponieważ wpływa także na inne narządy. „To właśnie kofeina zapewnia nam poranny zastrzyk energii. Pobudza mózg, pomaga się obudzić i przygotować do rozpoczęcia dnia” – dodaje specjalistka.
Skutki picia kawy na pusty żołądek. Te objawy mogą pojawić się szybciej
Picie kawy na czczo nie musi powodować dolegliwości u każdej osoby. Znaczenie ma przede wszystkim ilość wypijanej kofeiny. W źródłowym materiale podkreślono, że zwykle mniej niż jedna lub dwie filiżanki dziennie nie powinny powodować problemów. Sytuacja może wyglądać inaczej, gdy kawa trafia do pustego żołądka. Kofeina jest szybko i całkowicie wchłaniana przez żołądek, dlatego jej działanie może być wtedy bardziej odczuwalne. „Zwykle wypijanie mniej niż jednej lub dwóch filiżanek dziennie nie powoduje problemów. Kofeina jest jednak szybko i całkowicie wchłaniana przez żołądek, dlatego spożywana na pusty żołądek może działać intensywniej” – zaznacza ekspertka medyczna.
U części osób skutki picia kawy na pusty żołądek obejmują szybkie bicie serca, drżenie, ból głowy, dyskomfort żołądkowy lub nudności. W źródle wymieniono także uczucie roztrzęsienia, które może pojawić się przy większej wrażliwości na kofeinę albo po wypiciu zbyt dużej ilości kawy. Nie jest więc najważniejsze samo pytanie, czy kawa na czczo jest „zdrowa” dla każdego. Bardziej praktyczne znaczenie ma obserwacja reakcji organizmu po konkretnym napoju, konkretnej ilości i konkretnej porze dnia.
Kawa a zdrowie. Korzyści zależą od ilości i sposobu parzenia
Codzienne picie kawy bywa łączone w badaniach z potencjalnymi korzyściami zdrowotnymi. W źródle wymieniono analizy sugerujące związek między piciem kawy a niższym ryzykiem wybranych chorób w porównaniu z osobami, które kawy nie piją. Dotyczy to cukrzycy, chorób serca, choroby Parkinsona oraz możliwie niealkoholowej stłuszczeniowej choroby wątroby. „Część badań sugeruje, że picie kawy może wiązać się z mniejszym ryzykiem rozwoju cukrzycy, chorób serca, choroby Parkinsona, a także niealkoholowej stłuszczeniowej choroby wątroby w porównaniu z osobami, które nie piją kawy” – informuje doktor.
Te obserwacje nie oznaczają jednak, że kawę należy traktować jako sposób na poprawę zdrowia. W źródle wyraźnie zaznaczono, że wiedza o związku między piciem kawy a wymienionymi korzyściami nadal wymaga dalszych badań. Znaczenie ma również metoda parzenia. Kawa niefiltrowana, między innymi po turecku lub z zaparzacza typu French press, zawiera związki, które mogą zwiększać poziom cholesterolu LDL. „Jeśli wybierasz kawę niefiltrowaną, warto pamiętać, że zawiera substancje, które mogą zwiększać poziom cholesterolu LDL. Kluczowe znaczenie ma umiar” – podkreśla konsultantka medyczna.
Alternatywy dla kawy. Czarna herbata, zielona herbata, yerba mate i matcha
Osoby, które po kawie na czczo odczuwają kołatanie serca, drżenie, ból głowy, dyskomfort żołądkowy lub nudności, mogą sprawdzić inne poranne napoje. W źródle jako alternatywy wymieniono czarną herbatę, zieloną herbatę, yerba mate i matchę. Wszystkie zawierają kofeinę, ale zwykle w innych ilościach niż klasyczna kawa, dlatego u części osób mogą dawać łagodniejsze pobudzenie. „Słuchaj swojego organizmu i obserwuj jego reakcje” – radzi ekspertka.
Każdy z tych napojów ma inny smak i własny profil działania. Czarna herbata może być wyborem dla osób, które szukają prostego zamiennika porannej kawy. Zielona herbata i matcha są często wybierane ze względu na łagodniejszy charakter pobudzenia. Yerba mate również zawiera kofeinę i może wspierać czujność, ale jej działanie także zależy od ilości naparu i indywidualnej tolerancji. Najważniejsze pozostaje to, jak organizm reaguje po wypiciu konkretnego napoju na pusty żołądek.