Przedawkowanie witamin może prowadzić do uszkodzenia wątroby, drgawek, udaru i problemów z sercem. Megan Nunn ostrzega, że szczególnie groźny bywa nadmiar witaminy D, witaminy A oraz witaminy E. Objawy hiperwitaminozy często długo pozostają niezauważone, mimo że organizm już reaguje na toksyczne dawki suplementów.
Przedawkowanie witamin objawy i najpoważniejsze powikłania
Organizm potrzebuje witamin do prawidłowego funkcjonowania, jednak ich nadmiar może prowadzić do hiperwitaminozy, czyli toksycznego stężenia witamin w organizmie. Megan Nunn, farmaceutka z Tennessee z 12-letnim doświadczeniem w poradnictwie dotyczącym leków i szczepień, informuje, że przedawkowanie witamin może wywoływać wysypkę skórną, problemy żołądkowe, drgawki oraz udar. Szczególnie niebezpieczne pozostaje przyjmowanie bardzo wysokich dawek suplementów przez dłuższy czas. Regularne stosowanie witaminy E w ilości co najmniej 400 jednostek międzynarodowych dziennie wiąże się ze zwiększonym ryzykiem śmierci. Badania wykazały również związek wysokich dawek witamin A, B6 i B12 ze wzrostem ryzyka raka płuca. Duże ilości witaminy E mogą zwiększać ryzyko nawrotu nowotworu po radioterapii. Nadmiar witaminy A podczas ciąży może prowadzić do wad płodu, w tym uszkodzeń serca i mózgu. Wysokie dawki witaminy A i witaminy D mogą obniżać gęstość mineralną kości oraz zwiększać ryzyko złamań.
Witaminy rozpuszczalne w tłuszczach i wodzie a toksyczność organizmu
Do witamin rozpuszczalnych w tłuszczach należą witaminy A, D, E oraz K. Pozostają one w organizmie dłużej i mogą się kumulować, dlatego ryzyko toksyczności jest w ich przypadku wyższe. Witaminy rozpuszczalne w wodzie obejmują wszystkie witaminy z grupy B oraz witaminę C. Organizm zwykle usuwa ich nadmiar wraz z moczem, jednak również one mogą powodować działania niepożądane.
Objawy przedawkowania witamin rozpuszczalnych w wodzie bywają niespecyficzne i trudne do powiązania z suplementacją. Mogą obejmować nudności, wymioty, biegunkę oraz wysypkę skórną. Nadmiar witaminy A może prowadzić do łuszczenia skóry, uszkodzenia wątroby, utraty wzroku oraz wzrostu ciśnienia wewnątrzczaszkowego. W przypadku witaminy D pojawiają się pragnienie, częste oddawanie moczu, drgawki, śpiączka, upadki i złamania kości u osób starszych. Zbyt wysoka ilość witaminy E zwiększa ryzyko nadmiernych krwawień i udaru. Witamina B1 może powodować osłabienie, drażliwość i problemy ze snem. Nadmiar witaminy B2 wiąże się z bólem brzucha i biegunką. Witamina B3 może prowadzić do uszkodzenia wątroby, zaczerwienienia oraz pieczenia skóry, a także niedociśnienia tętniczego. W przypadku witaminy B5 pojawiają się biegunka i problemy żołądkowe. Nadmiar witaminy B6 może prowadzić do uszkodzenia nerwów obwodowych. Biotyna może zaburzać wyniki badań tarczycy. Zbyt wysoka ilość witaminy B12 bywa związana z nudnościami, wymiotami, biegunką, nadciśnieniem, spowolnieniem pracy serca oraz ciężką reakcją alergiczną, w tym anafilaksją. Nadmiar witaminy C zwiększa ryzyko biegunki i kamicy nerkowej. Witamina K w formie dożylnej może prowadzić do ciężkiej reakcji alergicznej, zatrzymania krążenia albo zatrzymania oddechu. Kwas foliowy natomiast może wywoływać skurcze żołądka, nudności i biegunkę.
Suplementacja witamin, FDA i grupy największego ryzyka
Większość zdrowych osób stosujących zbilansowaną dietę zwykle nie potrzebuje suplementacji witaminowej. Organizm potrzebuje jedynie niewielkich ilości witamin do prawidłowego działania. Wiele osób przyjmujących suplementy dostarcza już zalecane ilości witamin wraz z jedzeniem. Przed rozpoczęciem suplementacji należy sprawdzić całkowitą ilość witamin pochodzących jednocześnie z diety, multiwitamin oraz pojedynczych preparatów.
Witamina A bowiem występuje na przykład w nabiale, jajach i rybach. Witamina B3 znajduje się w kurczaku, wołowinie i rybach. Owoce oraz warzywa dostarczają witaminy C. Organizm produkuje witaminę D pod wpływem światła słonecznego, a dodatkowym źródłem bywają ryby. Witamina E znajduje się głównie w orzechach, nasionach i olejach. Więc jeśli jemy je regularnie, nasz organizm nie potrzebuje ich suplementować.
Ryzyko toksyczności dotyczy szczególnie niemowląt karmionych piersią, wcześniaków otrzymujących mieszanki z wysoką zawartością witaminy D, dzieci sięgających po suplementy przypominające żelki, kobiet w ciąży, osób starszych oraz osób przyjmujących jednocześnie kilka preparatów witaminowych. Osoby starsze mogą metabolizować witaminy inaczej niż młodsi pacjenci, przez co standardowe dawki bywają dla nich zbyt wysokie albo zbyt niskie.