Oliwa z oliwek extra virgin od lat stanowi element diety śródziemnomorskiej i jest łączona ze wsparciem układu sercowo-naczyniowego oraz metabolizmu. Nowe dane wskazują, że jej działanie obejmuje także funkcje poznawcze. W badaniu Jiaqi Ni i współpracowników z 2026 roku przeanalizowano wpływ różnych rodzajów oliwy z oliwek na mikrobiotę jelitową i funkcje poznawcze u osób starszych. „To pierwsze prospektywne badanie u ludzi, które analizuje rolę oliwy z oliwek w zależności między mikrobiotą jelitową a funkcjami poznawczymi” – mówi Jiaqi Ni, autorka badania z Universitat Rovira i Virgili.
Oliwa z oliwek a mikrobiota jelitowa i mózg
Badanie objęło 656 osób w wieku od 55 do 75 lat z nadwagą lub otyłością oraz zespołem metabolicznym, czyli zestawem czynników zwiększających ryzyko chorób sercowo-naczyniowych. Przez dwa lata analizowano sposób żywienia uczestników, w tym spożycie oliwy extra virgin i oliwy rafinowanej, a także skład mikrobioty jelitowej i zmiany funkcji poznawczych. Osoby regularnie spożywające oliwę extra virgin osiągały lepsze wyniki w testach poznawczych i miały większą różnorodność bakterii jelitowych. Taka różnorodność jest uznawana za wskaźnik lepszego zdrowia jelit i metabolizmu. W grupie stosującej oliwę rafinowaną obserwowano natomiast spadek różnorodności mikrobioty. Badacze zidentyfikowali również bakterie z rodzaju Adlercreutzia, których obecność wiązano z korzystnym wpływem oliwy extra virgin na funkcje poznawcze. Wskazuje to na możliwy mechanizm działania przez oś jelita–mózg.
Oliwa rafinowana a extra virgin – różnice dla zdrowia mózgu
Różnice między oliwą extra virgin a rafinowaną wynikają przede wszystkim ze sposobu produkcji. Oliwa extra virgin powstaje metodami mechanicznymi, dzięki czemu zachowuje naturalne związki bioaktywne. Oliwa rafinowana poddawana jest procesom przemysłowym, które wydłużają jej trwałość i stabilizują smak, ale jednocześnie zmniejszają zawartość składników takich jak antyoksydanty, polifenole i witaminy. „Nie wszystkie oliwy z oliwek mają korzystny wpływ na funkcje poznawcze” – podkreśla Jiaqi Ni.
Jakość tłuszczu a zdrowie mózgu i starzenie
Wyniki badania wskazują, że znaczenie ma nie tylko ilość tłuszczu w diecie, ale także jego jakość. Zależność między dietą a funkcjonowaniem mózgu może być związana z wpływem na mikrobiotę jelitową. „Badanie potwierdza, że jakość tłuszczu jest równie ważna jak jego ilość. Oliwa extra virgin nie tylko wspiera zdrowie serca, ale może także pomagać w utrzymaniu funkcji mózgu wraz z wiekiem” – mówi Jordi Salas-Salvadó, główny badacz projektu.
Oliwa z oliwek extra virgin a profilaktyka pogorszenia funkcji poznawczych
W kontekście starzejącej się populacji znaczenie diety dla funkcji poznawczych staje się coraz bardziej istotne. W badaniu wskazano, że wybór oliwy extra virgin zamiast rafinowanej może stanowić prosty element codziennej diety wspierający zdrowie mózgu. „W czasie, gdy rośnie liczba przypadków pogorszenia funkcji poznawczych i demencji, poprawa jakości diety i wybór oliwy extra virgin może być prostą i dostępną strategią wspierania zdrowia mózgu” – wskazują Nancy Babio i Stephanie Nishi, współautorki badania. Wyniki sugerują, że zmiana jakości tłuszczu w diecie może mieć znaczenie dla funkcjonowania mózgu oraz procesów związanych ze starzeniem.
Polecany artykuł:
