Kurkuma jest ceniona za właściwości przeciwutleniające i przeciwzapalne, dlatego stała się popularnym składnikiem suplementów diety. Większość osób może stosować takie preparaty bez problemów, jednak opisano przypadki uszkodzenia wątroby związane z suplementacją kurkumy i jej głównego aktywnego składnika - kurkuminy.
Suplementy z kurkumą mogą uszkadzać wątrobę
- Choć dokładny mechanizm nie jest w pełni poznany, dobrze udokumentowano przypadki uszkodzenia wątroby przez suplementy zawierające kurkumę lub kurkuminę. Mogą one obejmować stan zapalny, nieprawidłowe wyniki badań laboratoryjnych lub obrazowych, a nawet całkowitą niewydolność wątroby. Opisywano również przypadki zakończone śmiercią – wyjaśnił Ryan Marino, lekarz zajmujący się toksykologią.
Nie wiadomo z góry, u kogo pojawi się taka reakcja. Znaczenie mogą mieć jednocześnie predyspozycje genetyczne, działanie układu odpornościowego i czynniki środowiskowe.
Kurkumina z piperyną może zwiększać ryzyko
Problemem może być nie tylko zbyt duża dawka. Do wielu suplementów z kurkuminą dodawana jest piperyna, czyli składnik pozyskiwany z czarnego pieprzu. Ma ona zwiększać wchłanianie i biodostępność kurkuminy.
- Zwiększone wchłanianie może powodować, że większa ilość kurkuminy dociera do wątroby, co potencjalnie zwiększa ryzyko działań niepożądanych – zaznaczyła Tetyana Cheairs, lekarka specjalizująca się w toksykologii.
Poszczególne suplementy mogą przy tym znacznie różnić się zawartością kurkuminy, składem, czystością i obecnością dodatków zwiększających jej wchłanianie. Dlatego dwa preparaty sprzedawane jako suplementy z kurkumą nie muszą działać na organizm w identyczny sposób.
Skład suplementu nie zawsze jest tak pewny, jak się wydaje
Suplementy nie podlegają takiemu samemu poziomowi kontroli jak leki na receptę. Różnice mogą dotyczyć nie tylko dawki substancji aktywnej, ale także czystości preparatu i obecności innych składników.
Ryan Marino zwraca uwagę, że suplement może zawierać inną ilość kurkuminy niż deklarowana, a w skrajnych przypadkach także niepożądane zanieczyszczenia, w tym metale ciężkie. Dlatego przy wyborze preparatu warto zwracać uwagę na to, czy został sprawdzony pod kątem jakości i czystości przez niezależną organizację.
Specjaliści podkreślają również, że lekarz powinien wiedzieć o wszystkich przyjmowanych suplementach. Ma to znaczenie nie tylko ze względu na możliwość wystąpienia działań niepożądanych, ale także przy ocenie nowych objawów lub nieprawidłowych wyników badań.
Jakie objawy mogą świadczyć o uszkodzeniu wątroby?
Uszkodzenie wątroby wywołane lekami lub suplementami nie zawsze daje objawy od razu. Mogą pojawić się dopiero po kilku tygodniach, a nawet miesiącach od rozpoczęcia przyjmowania preparatu.
Do sygnałów, których nie należy ignorować, należą:
- zmęczenie,
- nudności,
- ból lub dyskomfort w jamie brzusznej,
- ciemny mocz,
- świąd skóry,
- żółte zabarwienie skóry lub białek oczu.
W przypadku pojawienia się takich objawów suplement należy odstawić i skontaktować się z lekarzem.
Kurkuma w jedzeniu jest bezpieczniejszym wyborem
Najbezpieczniejszym sposobem korzystania z kurkumy jest stosowanie jej jako składnika żywności i napojów. Można dodawać ją m.in. do curry, zup, jajek czy napojów na bazie mleka.
Suplement dostarcza skoncentrowanej dawki aktywnych składników i nie jest tym samym co ilość kurkumy używana podczas gotowania. Szczególnej ostrożności wymagają preparaty z wysokimi dawkami kurkuminy oraz dodatkami zwiększającymi jej wchłanianie, takimi jak piperyna.
Przed rozpoczęciem suplementacji warto skonsultować się z lekarzem, a podczas jej stosowania zwracać uwagę na wszelkie niepokojące objawy. Dla większości osób kurkuma i kurkumina są bezpieczne, ale suplementy nie są całkowicie pozbawione ryzyka.